Pomiar cholesterolu

Co to jest dobry i zły cholesterol?

Cholesterol jest nam tak naprawdę niezbędny do życia jako ważny związek tłuszczowy, jednak znamy jego dwie odmiany zasadniczo różniące się w skutkach dla pacjenta - beta-lipoproteina o małej gęstości to LDL, nazywana powszechnie złym cholesterolem. Jeśli jej poziom jest zbyt wysoki, to duże ilości cholesterolu odkładają się w komórkach ścian tętniczych tworząc tam złogi, zwane blaszkami miażdżycowymi i w rezultacie doprowadzając do zwężenia tętnic wieńcowych (arterioskleroza). Z kolei alfa-lipoproteina o dużej gęstości to HDL, nazywana powszechnie dobrym cholesterolem. Usuwa ona cholesterol ze ścian naczyń (przenosi nadmiar cholesterolu z komórek do wątroby), dlatego przypisuje się jej właściwości przeciwmiażdżycowe.

Czy „zły” cholesterol może zabić? Jakie są jego skutki?

Niestety, skutki zbyt wysokiego poziomu cholesterolu mogą prowadzić do śmierci. Występujące w przebiegu miażdżycy zmiany ostatecznie prowadzą do zwężenia światła tętnic, a nawet do całkowitego ich zamknięcia. W konsekwencji dochodzi do niedokrwienia i niedotlenienia zaopatrywanego w krew narządu, a w przypadku zamknięcia następuje jego martwica. Najczęściej zmiany chorobowe obejmują tętnice mózgowe, wieńcowe lub obwodowe, zwłaszcza kończyn dolnych, dna oka, nerkowe oraz tętnicę główną. Zmiany miażdżycowe w tętnicach wieńcowych prowadzą do choroby wieńcowej, a w konsekwencji także do zawału mięśnia sercowego. Dlatego tak istotne jest cyklicznie kontrolowanie poziomu cholesterolu we krwi oraz jego ew. obniżanie za pomocą diety i leczenia farmakologicznego.

Kto jest najbardziej narażony na złe działanie cholesterolu?

Wykryto sporą zależność pomiędzy poziomem stresu i nieprawidłową gospodarką cholesterolową. Dlatego tradycyjnie za grupę najwyższego ryzyka przyjmuje się osoby żyjące w stresie i pośpiechu, które częściej popełniają błędy żywieniowe i zażywają zbyt mało ruchu.

Co robić jeśli test wypadnie niekorzystnie?

Pierwszym krokiem powinno być zaczerpnięcie profesjonalnej porady u lekarza specjalisty, który oceni poziom zagrożenia i wyznaczy szczegółowy plan postępowania oraz farmakoterapii. Możliwe, ze skieruje nas również do kardiologa. To, co sami możemy zrobić by obniżyć poziom cholesterolu, to przede wszystkim zmiana diety na niskotłuszczową i wysokobłonnikową oraz podjęcie systematycznej lecz umiarkowanej aktywności fizycznej.

Co nam szkodzi i podwyższa cholesterol?

W przypadku stwierdzonego podwyższonego poziomu cholesterolu zasadnicze jest przestrzeganie zasad zdrowego żywienia. Dzienna dawka cholesterolu w pożywieniu nie powinna przekraczać 300 mg. Należy unikać przede wszystkim nadmiaru tłuszczu, a szczególnie zbyt dużej ilości nasyconych kwasów tłuszczowych. Ich źródłem są tłuste mięsa i wędliny, potrawy smażone na maśle, smalcu, słoninie, czy margarynach twardych. Nie poleca się podrobów, tłustych wyrobów cukierniczych, jajek (jedno na tydzień - wliczając jajka stosowane do przygotowania posiłków), pełnotłustego mleka i jego przetworów, np. śmietany, serów żółtych i topionych, konserw mięsnych i białego pieczywa.

Jak często należy badać poziom cholesterolu?

Badanie poziomu cholesterolu we krwi należy zrobić już od 20. roku życia, a potem co 3-4 lata, o ile utrzymuje się on w normie. Osobom starszym, kobietom w okresie menopauzy zaleca się wykonywanie takiego badania raz w roku.